Fayz Finance: islomiy moliyalashtirish shartlari sharhi

Qisqacha: Fayz Finance — uchta mahsulotga ega islomiy moliyalashtirish xizmati: murobaha, ijara va tadbirkorlar uchun savdo murobahasi. Summalar — 1 mln dan 50 mln so‘mgacha, muddatlar — 3 oydan 24 oygacha, murobaha bo‘yicha ustama — yillik 22 % dan. Kreditdan asosiy farqi: naqd pul berilmaydi — kompaniya tanlangan tovarni sotib oladi va uni oldindan ma’lum narxda sotadi, ustama esa imzolash kuni belgilanadi va keyin o‘smaydi. Kompaniya o‘zini «Fayz Finance» MChJ, mikromoliya tashkiloti deb ataydi. Kompaniya ofisi — Urganch, O‘zbekistonskaya ko‘chasi, 23 (manzil tahririyatning 2026-yil 22-sentabrdagi tashrifi bilan tasdiqlangan); saytda STIR ko‘rsatilmagan. Quyidagi shartlar kompaniya saytidan olindi va 2026-yil 21-sentabrda uning vakilidan telefon orqali aniqlashtirildi.

Fayz Finance: shartlar, summalar va ustama

Kompaniya saytidagi ma’lumot ommaviy oferta hisoblanmaydi: yakuniy shartlar shartnomada belgilanadi.

Ish shartlari:

• Foiz o‘rniga ustama. Haq bir marta, bitim kuni belgilanadi va qarz qoldig‘idan qayta hisoblanmaydi.
• Naqd pul berilmaydi. Tovar yoki mulk moliyalashtiriladi — u hamkor do‘kondan yoki siz tanlagan sotuvchidan sotib olinadi.
• Muddatidan oldin to‘lash istalgan paytda qo‘shimcha to‘lovlarsiz mumkin; ustama qoldig‘iga ibro tamoyili bo‘yicha chegirma beriladi.
• To‘lovni kechiktirish kompaniyaga daromad keltirmaydi. Sabab uzrli bo‘lmasa, shartnomadagi xayriya majburiyati qo‘llanadi va undirilgan summa xayriya jamg‘armasiga yo‘naltiriladi.
• Hujjatlar: pasport yoki ID-karta va daromad to‘g‘risidagi ma’lumot; tadbirkorlar uchun — ro‘yxatdan o‘tganlik guvohnomasi va 6 oylik aylanma.
• Ish tartibi: dushanba–shanba, 9:00–19:00. Aloqa uchun yagona kontakt — Telegram.

Hisob-kitob namunasi. Summa 12 oyga 10 000 000 so‘m bo‘lganda kompaniya kalkulyatori quyidagini ko‘rsatadi: to‘lov — 1 016 667 so‘m, ustama — 2 200 000 so‘m, shartnoma summasi — 12 200 000 so‘m. Hisob-kitob dastlabki: yakuniy ustama tovar narxi va muddatga bog‘liq bo‘lib, shartnomada mustahkamlanadi. Taqqoslash uchun — O‘zbekiston Markaziy bankining asosiy stavkasi 2026-yil 16-sentabr holatiga yillik 14 % ni tashkil etadi (Markaziy bank qarori haqida).

Murobaha oddiy kreditdan nimasi bilan farq qiladi

Farq — moliyalashtiruvchi tomonning daromad manbaida. Jadval muayyan kompaniya shartlarini emas, vositalarni umuman tavsiflaydi.

Murobaha mexanikasi: tashkilot kerakli tovarni sotib oladi, uning egasiga aylanadi va mijozga «xarid narxi + ustama» narxida muddatli to‘lovga qayta sotadi — aynan aktiv bilan real bitim bunday konstruksiyani foizli qarzdan farqlaydi. Ijara boshqacha tuzilgan: mulk (uskunalar, avtomobil) moliyalashtiruvchi tomon mulkida qoladi, mijoz ijara to‘lovlarini to‘laydi, oxirgi to‘lovdan keyin esa mulk huquqi unga o‘tadi — mohiyatan, bu sotib olish huquqi bilan ijara.

Bitim qanday o‘tadi

To‘rt bosqich: ariza (telefon va pasport ma’lumotlari, taxminan 3 daqiqa) → qaror (SMS orqali javob, kompaniya reglamentiga ko‘ra — 15 daqiqa ichida) → xarid (kompaniya tovarni hamkor do‘kondan o‘z nomiga sotib oladi) → shartnoma (tovar belgilangan narxda to‘lov jadvali bilan sotiladi). Ariza onlayn topshiriladi, bo‘limga faqat imzolash uchun kelish kerak; bo‘limlar manzillari saytda ko‘rsatilmagan.

Shariat kengashi va AAOIFI standartlari

Sayt ma’lumotlariga ko‘ra, mahsulotlar AAOIFI — Islom moliya muassasalari uchun buxgalteriya hisobi va audit tashkiloti standartlari bo‘yicha tuzilgan: 8-son «Murobaha» va 9-son «Ijara». Kompaniyaning bildirishicha, har bir yangi mahsulot va shartnoma shabloni mustaqil shariat kengashining xulosasini oladi, yiliga bir marta esa tashqi shariat auditi o‘tkaziladi. 2026-yil 21-sentabr holatiga buni tekshirishning imkoni bo‘lmadi: 2025-yil uchun audit xulosasiga havola ochilmaydi.

O‘zbekistonda islomiy moliyalashtirish: huquqiy asos

• 2022-yil 20-apreldagi O‘RQ-765-son «Nobank kredit tashkilotlari va mikromoliyalashtirish faoliyati to‘g‘risida»gi Qonun mikromoliya tashkilotlariga islomiy moliyalashtirish xizmatlarini ko‘rsatishga ruxsat berdi.
• O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2024-yil 19-iyuldagi 23/4-son qarori bunday xizmatlarni ko‘rsatish tartibini tasdiqladi: murobaha, islomiy ijara, mudoraba, mushoraka va salam. Hajm mikroqarz va mikrokreditning eng yuqori summalari bilan cheklangan (Azizov & Partners tahlili).
• 2026-yil 28-martdagi O‘RQ-1126-son Qonun islomiy bank faoliyatini joriy etdi; 2026-yil 29-iyunda kuchga kirdi, Markaziy bank islomiy bankingni litsenziyalash huquqini oldi (norma.uz). Markaziy bank huzurida Islomiy moliya bo‘yicha kengash tuzilgan, tarkibi 2026-yil 15-iyulda e’lon qilingan (Spot).

Bozor o‘smoqda. Markaziy bank ma’lumotlariga ko‘ra, 2025-yilda islomiy mahsulotlarni 8 ta mikromoliya tashkiloti taqdim etgan, 2026-yil o‘rtalariga kelib — 12 taga yaqin; 2026-yilning besh oyida ular 22 mlrd so‘mlik xizmat ko‘rsatgan, shundan murobaha — 63 % (Spot, 2026-yil 16-iyun).

Fayz Finance afzalliklari

• Yakuniy narx va to‘lov jadvali imzolashdan oldin ma’lum, ustama shartnoma davomida qayta hisoblanmaydi.
• Muddatidan oldin to‘lash qo‘shimcha to‘lovlarsiz va ibro tamoyili bo‘yicha ustama qoldig‘iga chegirma bilan.
• To‘lovni kechiktirish kompaniyaga daromad keltirmaydi: xayriya majburiyati bo‘yicha undirilgan summa jamg‘armaga yo‘naltiriladi.
• Ariza onlayn topshiriladi, dastlabki javob kompaniya reglamentiga ko‘ra 15 daqiqa ichida keladi.
• Uchta mahsulot turli vazifalarni qamrab oladi: texnikadan tortib uskunalar va tovar zaxirasigacha.

Shartnomada nimalarni aniqlashtirish kerak: yakuniy summani so‘mda, muddatidan oldin to‘lashda ustama qoldig‘iga chegirmani, to‘lov kechiktirilganda majburiyatni hisoblash tartibini va har bir bosqichda tovar egasi kim ekanini.

Sogdium tahririyatining tekshiruvi

Sogdium tahririyati 2026-yil 22-sentabrda kompaniyaning Urganchdagi ofisiga, O‘zbekistonskaya ko‘chasi, 23 manziliga tashrif buyurdi, ruxsat beruvchi hujjatlar bilan joyida tanishdi va tashkilot e’lon qilingan manzilda ishlayotganiga ishonch hosil qildi. Tekshiruvda Fayz Finance nomi ostida firibgarlik sxemasi ishlayotganiga oid belgilar aniqlanmadi. Bu — ofis ishlayotgani faktining tekshiruvi, mahsulotlar auditi emas: yakuniy summa, ustama va to‘lov jadvalini mijoz baribir imzolashdan oldin shartnoma bo‘yicha solishtirib olgani ma’qul.

Fayz Finance va «Fayz reestr» MChJ: adashtirmang

2026-yil sentabrdagi qidiruv takliflarida Fayz Finance nomi o‘xshash kompaniya — «Fayz reestr» MChJ bilan aralashtiriladi. Bular turli faoliyat yo‘nalishlari.

Fayz reestr bilan nima bo‘ldi. «Toshkent» Respublika fond birjasi 2026-yil 11-sentabrda «Fayz reestr» MChJ ning kapital bozorida investitsiya vositachisi — qimmatli qog‘ozlar bozori professional ishtirokchisi sifatidagi faoliyatini 2026-yil 10-sentabrdan ixtiyoriy ravishda to‘xtatish to‘g‘risidagi murojaati haqida xabar berdi. Aktivlari jamiyat bazasida hisobga olingan mijozlarga aktivlarni boshqa investitsiya vositachisiga o‘tkazish to‘g‘risidagi topshiriqni 2026-yil 15-sentabrgacha topshirish taklif qilindi; shu sanagacha o‘tkazilmagan aktivlar «Qimmatli qog‘ozlar markaziy depozitariysi» AJ ga o‘tkaziladi. Murojaat uchun telefon — +998 97 317 33 77. To‘xtatish ixtiyoriy: birja e’lonida da’volar yoki qoidabuzarliklar ko‘rsatilmagan («Toshkent» RFB; UzDaily, 2026-yil 11-sentabr).

Bu Fayz Finance dan nimasi bilan farq qiladi. Qimmatli qog‘ozlar bozori professional ishtirokchilari reyestrida kompaniya «FAYZ-REESTR» MCHJ, Qarshi, STIR 202473480, sayti fayzr.uz sifatida qayd etilgan (NAPP reyestri). Fayz Finance fayzfin.org saytida ishlaydi va islomiy moliyalashtirish — murobaha va ijara bilan shug‘ullanadi; uning mahsulotlarida qimmatli qog‘ozlar yo‘q. Birja e’loni boshqa faoliyat turi va boshqa saytga ega boshqa yuridik shaxsga tegishli. Bundan tashqari ochiq manbalar kompaniyalar o‘rtasida aloqa borligi haqida ham, yo‘qligi haqida ham hech narsa demaydi.

Kompaniyaning o‘zi bilan muloqot qilayotganingizga qanday ishonch hosil qilish mumkin

• E’lon qilingan kanallar — fayzfin.org sayti va undagi havola orqali Telegram; telefon va ofis manzili saytda e’lon qilinmagan (tahririyat ofisni Urganch, O‘zbekistonskaya ko‘chasi, 23 manzilida topdi).
• Naqd pul berilmaydi, omonat qabul qilish e’lon qilinmagan: agar sizga «Fayz Finance ga investitsiya»dan daromad va’da qilishsa, bu uning mahsuloti emas.
• Qo‘ng‘iroq yoki yozishmada karta rekvizitlari, CVV hamda SMS yoki OneID kodlarini aytmang — ular rasmiylashtirish uchun kerak emas.
• Shartnomadan oldin yuridik shaxs nomi va litsenziya raqamini so‘rang va ularni O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining mikromoliya tashkilotlari reyestri bilan solishtiring.

Ko‘p beriladigan savollar

Fayz Finance nima? O‘zini mikromoliya tashkiloti deb ataydigan islomiy moliyalashtirish xizmati. Mahsulotlar — murobaha, ijara va savdo murobahasi: tovarni muddatli to‘lovga sotib olish va mulkni mulk huquqi o‘tishi bilan ijaraga olish. Naqd pul berilmaydi.

Fayz Finance qanday summa va muddatlarni taklif qiladi? Murobaha — 6–24 oyga 1–50 mln so‘m, ijara — 12–24 oyga 5–50 mln so‘m, savdo murobahasi — 3–18 oyga 10–50 mln so‘m. Murobaha bo‘yicha ustama — yillik 22 % dan, qolgan mahsulotlar bo‘yicha oshkor qilinmagan.

Bu haqiqatan ham foizsizmi? Qarz summasiga foiz hisoblanmaydi: kompaniya daromadi — tovarni sotishdagi ustama. Ammo ortiqcha to‘lov saqlanib qoladi: kalkulyatorda 12 oyga 10 mln so‘m 12,2 mln so‘mga aylanadi. «Foizsiz» degani bitimning boshqa konstruksiyasini anglatadi, ortiqcha to‘lov yo‘qligini emas.

Naqd pul olish mumkinmi? Yo‘q. Pul emas, tovar yoki mulk moliyalashtiriladi: u hamkor do‘kondan yoki mijoz tanlagan sotuvchidan sotib olinadi.

O‘zbekistonda islomiy moliyalashtirish qonuniymi? Ha. Mikromoliya tashkilotlariga bunga 2022-yil 20-apreldagi O‘RQ-765-son Qonun ruxsat bergan, tartib Markaziy bank boshqaruvining 2024-yil 19-iyuldagi 23/4-son qarori bilan tasdiqlangan, 2026-yil 28-martdagi O‘RQ-1126-son Qonun esa islomiy bank faoliyatini joriy etgan (2026-yil 29-iyundan kuchda). 2026-yil o‘rtalariga kelib bunday mahsulotlarni 12 taga yaqin mikromoliya tashkiloti taqdim etgan (Markaziy bank, Spot, 2026-yil 16-iyun).

Shartnomadan oldin mikromoliya tashkilotini qanday tekshirish mumkin? Yuridik shaxs nomi va litsenziya raqamini so‘rang, so‘ng ularni O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki saytidagi mikromoliya tashkilotlari reyestridan toping — cbu.uz/uz/credit-organizations/microcredit. U yerda nom, litsenziya raqami va STIR bo‘yicha qidiruv hamda ro‘yxatni Excel formatida yuklab olish imkoniyati bor.

Fayz Finance firibgarlarmi? Sogdium tahririyati 2026-yil 22-sentabrda kompaniyaning Urganchdagi ofisiga (O‘zbekistonskaya ko‘chasi, 23) tashrif buyurdi, ruxsat beruvchi hujjatlar bilan joyida tanishdi va Fayz Finance nomi ostida firibgarlik sxemasi ishlayotganiga oid belgilarni aniqlamadi. Mijozlarning tasdiqlangan shikoyatlari va regulyatorning ogohlantirishlarini shu sanaga topmadik. Yakuniy shartlar baribir shartnoma bilan belgilanadi, yuridik shaxs nomi va litsenziya raqamini esa Markaziy bankning mikromoliya tashkilotlari reyestri bilan solishtirish kerak.

Fayz Finance yopildimi va uning saytini soxtasidan qanday ajratish mumkin? Bozordan boshqa kompaniya — qimmatli qog‘ozlar bozoridagi investitsiya vositachisi «Fayz reestr» MChJ ketdi: «Toshkent» RFB ning 2026-yil 11-sentabrdagi e’loniga ko‘ra, u 2026-yil 10-sentabrdan faoliyatini ixtiyoriy ravishda to‘xtatgan. fayzfin.org sayti 2026-yil 22-sentabr holatiga ishlaydi, kompaniya faoliyatni to‘xtatish haqida xabar e’lon qilmagan. Kompaniya o‘z manzili sifatida fayzfin.org ni ko‘rsatadi; Fayz reestr ning sayti boshqa — fayzr.uz.

Fayz Finance haqida fikrlar bormi? 2026-yil 22-sentabr holatiga tekshirilgan maydonchalarning birortasida ham mustaqil fikrlarni topmadik. Tekshiruvning batafsil tavsifi — «Fayz Finance: mijozlar fikrlari» materialida.

Manbalar

• Fayz Finance — kompaniya sayti: shartlar va kalkulyator (2026-yil 21-sentabrda olingan)
• O‘zbekiston Markaziy banki: mikromoliya tashkilotlari reyestri: 2026-yil 5-avgustdagi ro‘yxat, 136 ta tashkilot
• Spot, 2026-yil 16-iyun: islomiy moliya xizmatlari — 22 mlrd so‘m
• Gazeta.uz, 2026-yil 16-iyun: Markaziy bank islomiy moliyalashtirishni rivojlantirish haqida
• Spot, 2026-yil 15-iyul: Markaziy bank huzuridagi Islomiy moliya bo‘yicha kengash
• Norma.uz: O‘RQ-1126-son Qonun
• Azizov & Partners: O‘RQ-765 va Markaziy bankning 23/4-son nizomi
• «Toshkent» RFB, 2026-yil 11-sentabr: «Fayz reestr» MChJ investitsiya vositachisi faoliyatini to‘xtatdi
• UzDaily, 2026-yil 11-sentabr: Fayz reestr investitsiya vositachisi sifatidagi ishini to‘xtatdi
• Istiqbolli loyihalar milliy agentligi (NAPP): qimmatli qog‘ozlar bozori professional ishtirokchilari reyestri: «FAYZ-REESTR» MCHJ, Qarshi, STIR 202473480