Bitget buzilishi: yechib olish qanday tiklanmoqda va O‘zbekistonga ta’siri

2026-yil 2-oktabrda yangilandi: Bitget boshqa tokenlarni yechib olish, fiat va C2C xizmatlari tiklangani haqida e’lon qildi.

Qisqacha: 2026-yil 24-sentabrdagi buzilish Bitget birjasiga taxminan 387,5 mln $ ga tushdi — bu O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining 2026-yil 1-oktabrdagi kursi bo‘yicha (1 $ uchun 11 808,76 so‘m) taxminan 4,58 trln so‘m: Bitget bu summani 25.09.2026 da e’lon qilib, dastlabki 351,6 mln $ lik bahoni (xuddi shu kurs bo‘yicha ≈4,15 trln so‘m) aniqlashtirdi. Mablag‘larni yechib olishni birja bosqichma-bosqich qaytarmoqda: BTC — 28.09 dan, ETH — 29.09 dan, USDT — 30.09 dan; 02.10.2026 da Bitget boshqa tokenlarni yechib olish, fiat va C2C xizmatlarini qaytarganini hamda bosqichma-bosqich reja «has been fully completed» ekanini ma’lum qildi. O‘zbekistonlik o‘quvchi uchun boshqasi muhimroq: Bitget Istiqbolli loyihalar milliy agentligining (NAPP) litsenziyalar reyestrida yo‘q (01.10.2026 da olingan), PQ-3832 ga ko‘ra esa O‘zbekiston fuqarolari kripto-aktivlarni sotib olish, sotish va (yoki) ayirboshlash bo‘yicha operatsiyalarni faqat milliy provayderlar orqali amalga oshirishi mumkin, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno.

Bitget buzilishi va mablag‘larni yechib olishning tiklanishi xronologiyasi

Bitget qanday buzildi: Mandiant va SlowMist nimalarni topdi

30.09.2026 da Bitget hodisani tergov qilayotgan ikki kompaniyaning hisobotlarini e’lon qildi. Birja so‘zlariga ko‘ra, ikkala tergov ham uchinchi tomon xavfsizlik mahsulotlarining kompromentatsiya qilinganini aniqladi, hujumchi aynan shu orqali hamyonlarga kirish huquqini olgan; Bitget yozishicha, xulosalar «broadly align with the attack path Bitget previously disclosed».

• SlowMist (29.09.2026 holatiga tergov borishi haqidagi hisobot, vaqt — UTC+8): loglardagi eng dastlabki zararli faollik — 31.08.2026, uchinchi tomon A mahsuloti tugunidagi xizmatda nol kun zaifligi (zero-day). 25.09 da hujumchi xodimning hisob yozuvi bilan B mahsulotining boshqaruv paneliga kirdi. SlowMist o‘chirilgan fayllardan risk-nazorat parametrlarini soxtalashtirgan yechib olish dasturini tikladi. 29.09 holatiga tekshirilgan yozuvlarga ko‘ra, o‘tkazmalar 25.09 da 02:31:00 dan 05:23:11 gacha (UTC+8) — taxminan 2 soat 52 daqiqa davom etgan.
• Mandiant (Google Cloud; 28.09.2026 dagi status-hisobot): 24.09.2026 da hujumchi uchinchi tomon A va B xavfsizlik qurilmalariga imtiyozli kirish huquqini oldi, B qurilmasiga veb-shell o‘rnatdi va u orqali Bitget hamyonining ishchi vazifalar serveriga o‘tdi.

Ikkala hisobot ham oraliq: Mandiant A va B qurilmalariga 24.09 dagi kirishni tasvirlaydi, SlowMist — A mahsulotining mavjud loglaridagi 31.08 dagi eng dastlabki zararli faollikni. A va B mahsulotlari ishlab chiqaruvchisini na Bitget’ning Help Center’dagi to‘rtta e’loni (24, 25, 26 va 30.09.2026), na Mandiant (28.09.2026) va SlowMist (29.09.2026 holatiga) hisobotlari nomlamaydi — 01.10.2026 da tekshirildi. The Hacker News ning 01.10.2026 dagi ma’lumotlariga ko‘ra, Bitget yetkazib beruvchini xabardor qilgan va zarar ko‘rgan funksiyani tuzatilgunga qadar o‘chirib qo‘ygan.

Hujum ortida kim turibdi. Bitcoin Magazine’ning 29.09.2026 dagi bayoniga ko‘ra, Bitget hujum usulini «highly consistent with known patterns of North Korean hacker organizations» deb atagan; Gracy Chen onchain tahlil va IP-manzillar xatti-harakati xususiyatiga tayangan (BleepingComputer, 28.09.2026). The Hacker News 01.10.2026 da tahliliy kompaniyalar avvalgi buzilishlar mablag‘larini legallashtirishda foydalanilgan hamyonlar bilan kesishmalar topganini yozadi. Mandiant (28.09.2026) va SlowMist (29.09.2026 holatiga) hisobotlari matnida ijrochi nomlanmagan.

Mijozlar puli bilan nima bo‘ldi: himoya fondi va zaxiralar

• Balanslar. Bitget 26.09.2026 da: «User account balances remain unaffected, and Bitget's Protection Fund covers the financial impact of this platform-wide incident» — balanslar zarar ko‘rmagan, zararni birjaning himoya fondi qoplaydi.
• Himoya fondi. Bitget ma’lumotlariga ko‘ra, 24.09.2026 da fondda 464 mln $ dan ortiq (≈5,48 trln so‘m) mablag‘ bo‘lgan. Bitcoin Magazine 29.09.2026 da Bloomberg’ga tayanib, buzilishdan keyin fond 200 mln $ (≈2,36 trln so‘m) dan pastga tushganini yozdi, Chen esa kompaniya uni o‘z mablag‘lari hisobidan to‘ldirayotganini aytdi. 30.09.2026 da Bitget press-relizda fondni 300 mln $ (≈3,54 trln so‘m) dan ortiq — o‘zining minimal darajasigacha tiklaganini ma’lum qildi.
• Zaxiralar. 29.09.2026 soat 09:00 UTC holatidagi proof of reserves suratiga ko‘ra, Bitget zaxiralarining umumiy koeffitsiyenti — 131 %, qamrab olingan 19 ta aktivning barchasi 100 % dan yuqori: BTC — 142 %, ETH — 110 %, USDT — 107 % (Bitget blogi). crypto.news 30.09.2026 da eslatadi: bu kompaniyaning to‘liq moliyaviy auditi emas, balki ma’lum bir vaqt holatidagi surat.
• O‘g‘irlanganni qaytarish. Taxminan 1,1 mln $ (≈13 mlrd so‘m) ni Circle, Tether va NEAR Intents muzlatdi (The Hacker News, 01.10.2026).

Bitget va O‘zbekiston: litsenziya bormi va qonun nima deydi

Litsenziya yo‘q. NAPP litsenziyalar reyestrida (01.10.2026 da olingan) Bitget yo‘q; amaldagi litsenziyalar jadvalida ikkita kripto-birja bor — COINPAY (CE #0004) va ASTERIUM (CE #0006). Ro‘yxat — litsenziyalangan kriptobirjalar haqidagi materialda.

Norma. 03.07.2018 dagi PQ-3832 (17.04.2026 dagi PQ-143 tahririda, 20.04.2026 dan amal qiladi), 3-bandning «d» kichik bandi: 2023-yil 1-yanvardan boshlab O‘zbekiston Respublikasi fuqarolari va yuridik shaxslari kripto-aktivlarni sotib olish, sotish va (yoki) ayirboshlash bo‘yicha operatsiyalarni belgilangan tartibda faqat milliy xizmat provayderlari orqali amalga oshirishi mumkin, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno (lex.uz; rus tilidan tarjima).

Ma’muriy javobgarlik. MJK 155-4-moddasi (19.01.2024 dagi O‘RQ-899 bilan kiritilgan, 20.04.2024 dan amal qiladi; MJK 22.09.1994 da qabul qilingan, 01.04.1995 dan kuchda; amaldagi MJK dagi modda matni O‘RQ-899 bilan mos keladi — 01.10.2026 da solishtirildi) kripto-aktivlarni qonunga xilof ravishda olish, sotish yoki ayirboshlash uchun 15 sutkagacha ma’muriy qamoqni, ma’muriy qamoq qo‘llanilishi mumkin bo‘lmagan shaxslar uchun esa 20–30 BHM jarimani nazarda tutadi, ya’ni BHM 440 000 so‘m bo‘lganda 8,8–13,2 mln so‘m (23.06.2026 dagi PF-115 ga ko‘ra 01.09.2026 dan); ikkala holatda ham kripto-aktivlar va huquqbuzarlik qurollari musodara qilinadi.

Jinoiy javobgarlik — JK 278-8-moddasi (JK 22.09.1994 da qabul qilingan, 01.04.1995 dan kuchda, lex.uz dagi amaldagi tahrir — 12.09.2026; modda 19.01.2024 dagi O‘RQ-899 bilan kiritilgan, 20.04.2024 dan amal qiladi): 1-qism — xuddi shunday harakatlar uchun ma’muriy jazo qo‘llanilgandan keyin sodir etilgan xuddi shu harakatlar; 2–3-qismlar — og‘irlashtiruvchi belgilar bilan sodir etilgan xuddi shu harakatlar, jumladan yirik (2-qism) yoki o‘ta yirik (3-qism) miqdorda. Batafsil — O‘zbekistonda kriptovalyuta uchun jarimalar haqidagi materialda.

Bitget bo‘yicha amaliyot. Spot 26.01.2026 da Buxoro viloyati Ichki ishlar boshqarmasi matbuot xizmatiga tayanib, litsenziyasiz Binance va Bitget’da savdo qilgan Andijon viloyatida tug‘ilgan shaxsga qarshi ish haqida xabar berdi: 20.04 dan 30.09.2025 gacha 18,167 mlrd so‘mlik 2 407 ta operatsiya, ish JK 278-8-moddasi 3-qismining «a» bandi (o‘ta yirik miqdor) bo‘yicha qo‘zg‘atilgan. Xuddi shu xabarga ko‘ra, 2025-yil avgustida u 26 mlrd so‘mlik kriptovalyutani qonunga xilof ravishda muomalaga kiritganlik uchun allaqachon sudlangan va ozodlikni cheklash jazosiga hukm qilingan. Spot keltirgan tergov ma’lumotlariga ko‘ra, u boshqa shaxslarning kartalari orqali jabrlanuvchilar va fuqaroviy da’vogarlarning kartalaridan yechib olingan 1 mlrd so‘mni ham konvertatsiya qilgan.

Birjalarning o‘zi uchun NAPP 03.08.2026 da rezidentlarga litsenziyasiz kripto-xizmatlar ko‘rsatayotgan xorijiy kompaniyalar uchun 11 mlrd so‘mgacha jarimalar haqidagi nizom loyihasini muhokamaga qo‘ydi. 26.09.2026 holatiga (tahlilimizdagi solishtirish sanasi) lex.uz bazasida ro‘yxatdan o‘tgan hujjat yo‘q edi — bu loyiha; tafsilotlar tahlilimizda. Binance uchun NAPP COINPAY litsenziati orqali yo‘lni tasvirlagan (NAPP ning 29.01.2025 dagi xabari); Bitget bilan shunga o‘xshash hamkorlik haqida NAPP xabarlari reyestrda va napp.uz yangiliklarida 01.10.2026 holatiga yo‘q.

NAPP munosabati. Agentlikning Bitget buzilishi haqidagi o‘z xabarlari na napp.uz yangiliklar bo‘limida (oxirgi yozuv — 28.09.2026), na @napp_uz Telegram-kanalida (26.09–01.10.2026 dagi postlar, 01.10.2026 da tekshirildi) yo‘q. napp.uz dagi tashqi yangiliklar lentasida Financial Times ning buzilish haqidagi 25.09.2026 dagi materialiga havola turibdi.

O‘zbekistondagi foydalanuvchi nimalarni bilishi muhim

• Birjadagi pulni birja saqlaydi. Bitget hodisasi davomida BTC ni yechib olish 24.09 dan 28.09.2026 gacha yopiq bo‘ldi; boshqa tokenlar, fiat va C2C bo‘yicha esa 02.10.2026 gacha yopiq bo‘ldi — o‘sha kuni Bitget ularning tiklanganini e’lon qildi.
• O‘zbekistonda qonuniy yo‘l — NAPP reyestridagi litsenziyalangan provayderlar; ular orqali kriptovalyutani qanday sotib olish — O‘zbekistonda kriptovalyuta sotib olish bo‘yicha qo‘llanmada. Issiq hamyon sovuq hamyondan nimasi bilan farq qiladi — kriptovalyutani saqlash bo‘yicha qo‘llanmada.

Ko‘p beriladigan savollar

Bitget’dan qancha o‘g‘irlandi? Bitget’ning 25.09.2026 dagi bahosiga ko‘ra — taxminan 387,5 mln $, bu O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining 01.10.2026 dagi kursi bo‘yicha ≈4,58 trln so‘m. 24.09.2026 dagi dastlabki baho 351,6 mln $ edi; aniqlashtirilgan hisobga Bitget Zcash va TRON tarmoqlaridagi aktivlarni qo‘shdi.

Bitget mablag‘larni yechib olishni qachon to‘liq ochdi? 02.10.2026 da — Bitget boshqa tokenlarni yechib olish, fiat va C2C xizmatlari tiklangani hamda bosqichma-bosqich reja to‘liq yakunlangani haqida e’lon qildi. BTC, ETH va USDT ni yechib olish, birja ma’lumotlariga ko‘ra, 28–30.09.2026 da tiklangan.

Bitget mijozlarining balanslari zarar ko‘rdimi? Bitget’ning 26.09.2026 dagi bayonotiga ko‘ra — yo‘q: balanslar zarar ko‘rmagan, zararni birjaning himoya fondi qoplaydi. 29.09.2026 holatidagi proof of reserves surati 19 ta aktiv bo‘yicha 131 % koeffitsiyentni ko‘rsatdi; bu audit emas, birjaning o‘zi surat olingan paytdagi ma’lumotlari.

Bitget’ni kim buzdi? Bitget hujumni KXDR xakerlari bilan bog‘laydi: bosh direktor Gracy Chen onchain tahlil va IP-manzillar xatti-harakatiga tayangan (BleepingComputer, 28.09.2026). Mandiant (28.09.2026) va SlowMist (29.09.2026 holatiga) hisobotlarida ijrochi nomlanmagan.

O‘zbekistonda Bitget’dan foydalanish qonuniymi? Yo‘q, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno: Bitget’da NAPP litsenziyasi yo‘q (reyestr, 01.10.2026 da olingan), PQ-3832 3-bandining «d» kichik bandiga ko‘ra (03.07.2018 dagi, 20.04.2026 dan PQ-143 tahririda) esa O‘zbekiston fuqarolari va yuridik shaxslari kripto-aktivlarni sotib olish, sotish va (yoki) ayirboshlash bo‘yicha operatsiyalarni belgilangan tartibda faqat milliy xizmat provayderlari orqali amalga oshirishi mumkin, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno. Kripto-aktivlarni qonunga xilof ravishda olish, sotish yoki ayirboshlash uchun MJK 155-4-moddasi 15 sutkagacha ma’muriy qamoqni, ma’muriy qamoq qo‘llanilishi mumkin bo‘lmagan shaxslar uchun esa 20–30 BHM jarimani (01.09.2026 dan BHM 440 000 so‘m bo‘lganda 8,8–13,2 mln so‘m) nazarda tutadi; ikkala holatda ham kripto-aktivlar va huquqbuzarlik qurollari musodara qilinadi.

Manbalar

• Bitget: hodisa haqida xabarnoma, 24.09.2026; yangilanish va mukofot dasturi, 25.09.2026; yechib olishni tiklash jadvali, 26.09.2026; SlowMist va Mandiant hisobotlari haqida, 30.09.2026; yechib olishni tiklash yakunlangani haqida, 02.10.2026; proof of reserves, 2026-yil sentabr; himoya fondi haqida press-reliz, 30.09.2026; Gracy Chenning X dagi posti, 30.09.2026
• SlowMist — tergov borishi haqidagi hisobot (29.09.2026 holatiga); Mandiant — 28.09.2026 dagi status-hisobot
• The Hacker News, 01.10.2026; BleepingComputer, 28.09.2026; crypto.news, 30.09.2026; Bitcoin Magazine, 29.09.2026; Financial Times, 25.09.2026
• NAPP: litsenziyalar reyestri (01.10.2026 da olingan); Binance P2P haqida xabar, 29.01.2025; @napp_uz Telegram-kanali (01.10.2026 da olingan)
• 03.07.2018 dagi PQ-3832, PQ-143 tahririda — lex.uz; 17.04.2026 dagi PQ-143 — lex.uz; 19.01.2024 dagi O‘RQ-899 — lex.uz; MJK — lex.uz; JK — lex.uz; 23.06.2026 dagi PF-115 — lex.uz
• NAPP ning xorijiy yuridik shaxslarga jarimalar haqidagi nizom loyihasi — regulation.adliya.uz, 03.08.2026
• Spot, 26.01.2026
• O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining 01.10.2026 dagi kursi — cbu.uz API