Oltin nega arzonlashmoqda: 5-avgustdan beri minimum va Markaziy bank quymalari

Qisqacha: Oltin nega arzonlashmoqda: 2026-yil 28-sentabrda spot narx 3,3 % ga tushib, unsiyasi 4 146,51 $ ni tashkil etdi — bu 5-avgustdan beri eng past daraja (Al Jazeera nashr paytidagi ma’lumot). Al Jazeera pasayishni neft qimmatlashishi, dollarning mustahkamlanishi va AQSh davlat obligatsiyalari daromadliligi bilan bog‘laydi. Yahoo Finance (Tim Manni, 2026-yil 28-sentabr) dollar, obligatsiyalar daromadliligi va FRS (AQSh Federal zaxira tizimi) stavkasi yana oshirilishi kutilayotganini sabab qilib ko‘rsatadi. CME FedWatch ma’lumotiga ko‘ra, 2026-yil 28-sentabrda oktabrda stavka oshirilishi ehtimoli bir kun oldingi 64,2 % dan 70,3 % gacha ko‘tarildi (Yahoo Finance’dagi Stocktwits). 2026-yil 29-sentabrda oltin 1,39 % ga tiklanib, 4 184,97 $ ga chiqdi (Rio Times). O‘zbekistonda 2026-yil 30-sentabr holatiga Markaziy bankning 5 grammlik quymasi sotish narxi — 8 977 000 so‘m, qadog‘i but holatda qaytarib sotib olish narxi — 7 823 000 so‘m (cbu.uz, soat 09:32 da yangilangan).

Oltin 2026-yil 28–29-sentabrda: raqamlar

Manbalar turli nuqtalarni keltiradi, chunki turli narsani o‘lchaydi: spot, fyuchers, kun ichidagi minimum yoki yopilish. Ularni manbasi ko‘rsatilgan holda jamlaymiz.

Ko‘rsatkich	Qiymat	Manba, sana
Spot oltin, 28-sentabr (nashr paytida)	−3,3 %, unsiyasi 4 146,51 $, 5-avgustdan beri minimum	Al Jazeera, 2026-yil 28-sentabr
Spot oltin, 28-sentabr (nashr paytida)	−3 %, taxminan 4 156 $	Yahoo Finance’dagi Stocktwits, 2026-yil 28-sentabr
Spot oltin, 28-sentabr yakuni	−3,12 %	Rio Times, 2026-yil 30-sentabr
28-sentabrdagi kun ichidagi minimum	4 110,55 $	CNBC, 2026-yil 29-sentabr
Dekabr fyuchersi, 28-sentabrdagi hisob-kitob narxi	−152,80 $ (−3,54 %), 4 168,40 $	investrade.com’dagi Hammerstone Markets, 2026-yil 28-sentabr
Spot oltin, 29-sentabr	+1,39 %, 4 184,97 $; kunlik diapazon 4 113,46–4 187,66 $	Rio Times, 2026-yil 30-sentabr
Spot kumush, 28-sentabr (nashr paytida)	−4,7 %, 61,27 $	Al Jazeera, 2026-yil 28-sentabr
10 yillik AQSh g‘aznachilik obligatsiyalari, 28-sentabr	bid yield kun ichida 5,272 % gacha, yopilish taxminan 5,24 % — sharh baholashicha, 19 yillik maksimum	investrade.com’dagi Hammerstone Markets, 2026-yil 28-sentabr
10 yillik AQSh g‘aznachilik obligatsiyalari, par yield	5,24 % (28-sentabr), 5,26 % (29-sentabr)	AQSh Moliya vazirligi (Treasury), Daily Treasury Par Yield Curve

2026-yil 29-sentabr holatiga oltin 28-sentabrdagi pasayishning yarmidan kamini qaytardi (Rio Times, 2026-yil 30-sentabr).

Oltin nega arzonlashmoqda: nashrlar va tahlilchilar keltirayotgan sabablar

AQSh obligatsiyalari daromadliligi. Hammerstone Markets sharhida yozilishicha, 2026-yil 28-sentabrda 10 yillik AQSh g‘aznachilik obligatsiyalari daromadliligi kun ichida 5,272 % gacha yetgan va taxminan 5,24 % da yopilgan — sharh baholashicha, 19 yillik maksimumda. AQSh Moliya vazirligi (Treasury) ma’lumotlariga ko‘ra, 10 yillik qog‘ozlarning par yield ko‘rsatkichi 2026-yil 28-sentabrda 5,24 %, 29-sentabrda 5,26 % bo‘lgan. Yahoo Finance’dagi Stocktwits 2026-yil 28-sentabrda tushuntirishicha, yuqori daromadlilik odatda oltinga bosim o‘tkazadi: metall foiz keltirmaydi, obligatsiyalar esa jozibadorroq bo‘lib qoladi.

Neft va Eron. Al Jazeera ma’lumotlariga ko‘ra (2026-yil 28-sentabr), AQSh prezidenti Donald Tramp Eronning mojaroni hal qilish va Hormuz bo‘g‘ozini ochish haqidagi taklifini rad etganidan so‘ng neft taxminan 3 % ga qimmatlashgan; nashr talqinicha, bu inflyatsiya xavotirlarini kuchaytirgan. Yopilishga kelib o‘sish qisqargan: Hammerstone Markets yozishicha, neft «pared gains», sharh jadvalida 2026-yil 28-sentabr uchun Brent — 105,28 $ (+0,96 $).

FRS. Yahoo Finance’dagi Stocktwits ma’lumotlariga ko‘ra (2026-yil 28-sentabr), FRS sentabr boshida stavkani 25 bazis punktga oshirgan va yana oshirish kerak bo‘lishi mumkinligiga ishora qilgan. Al Jazeera ma’lumotlariga ko‘ra (2026-yil 28-sentabr), Klivlend Federal zaxira banki prezidenti Bet Hammak saqlanib qolayotgan inflyatsiya xatarlari haqida ogohlantirayotgan rasmiylar qatorida. Benzinga ma’lumotlariga ko‘ra (2026-yil 28-sentabr), UBS tahlilchisi Jovanni Staunovo qimmat neft va stavkalar oshirilishi kutilayotganini oltin zaifligining asosiy sabablari deb atagan.

Dollar. Al Jazeera ma’lumotlariga ko‘ra (2026-yil 28-sentabr), dollar ikki oylik maksimum atrofida turgan. Dollar indeksi 2026-yil 29-sentabrda 101,37 da yopildi — bu ikki oydagi eng yuqori yopilish (Rio Times).

Osiyoda foydani qayd etish. Benzinga ma’lumotlariga ko‘ra (2026-yil 28-sentabr), Saxo Bank tahlilchilari sotuvlarning asosiy qismi Osiyo sessiyasida o‘tgan va Golden Week bayramlari oldidan xitoylik investorlarning foydani qayd etishini aks ettirgan bo‘lishi mumkin, deb hisoblaydi.

Boshqa baholar ham bor. Yahoo Finance’dagi Stocktwits ma’lumotlariga ko‘ra (2026-yil 28-sentabr), Saxo Bank tovar strategiyasi rahbari Ole Hansen oltinning barqarorligi «hozirgacha eng jiddiy sinovdan» o‘tayotganini yozgan (toughest test yet, ingliz tilidan tarjima). Benzinga ma’lumotlariga ko‘ra (2026-yil 28-sentabr), L1 Gold Fund asoschisi Rafael Lamm pasayishni «juda vaqtinchalik» deb atagan (very temporary, ingliz tilidan tarjima) va AQShning 40 trln $ dan ortiq davlat qarzi hamda markaziy banklar investitsiyalarining o‘sishiga tayangan.

29-sentabrdagi qayta ko‘tarilish va shu haftadagi AQSh ma’lumotlari

Rio Times 2026-yil 30-sentabrda yozishicha, 2026-yil 29-sentabrda oltin AQShning zaif statistikasidan so‘ng 1,39 % ga o‘sdi: avgust uchun JOLTS bo‘sh ish o‘rinlari soni — 7,23 mln prognozga qarshi 7,079 mln, Conference Board iste’molchilar ishonchi indeksi sentabr uchun — 81,9, bu 2014-yildan beri eng past ko‘rsatkich. CME FedWatch bo‘yicha oktabrda FRS stavkasi oshirilishi ehtimoli dushanba, 28-sentabrdagi 70,9 % dan taxminan 51,5 % gacha pasaydi (Kitco, 2026-yil 29-sentabr; Rio Times’da ham shunday). 70,9 % va Stocktwits’dagi 70,3 % — dushanbaning turli kesimlari. Kitco ma’lumotlariga ko‘ra, Nyu-York Federal zaxira banki prezidenti Jon Uilyams shoshilishga hojat yo‘qligini aytgan («no need for urgency»).

AQSh ma’lumotlari taqvimi (Toshkent vaqti bilan, UTC+5). Matn 2026-yil 30-sentabrda ushbu ma’lumotlar e’lon qilinishidan oldin tayyorlangan, ularning natijalari materialga kirmagan:

• 2026-yil 30-sentabr, 17:15 — sentabr uchun ADP bandlik ko‘rsatkichi, avgustdagi 38 000 dan keyin prognoz 70 000 (Rio Times).
• 2026-yil 30-sentabr, 17:30 — avgust uchun daromadlar va PCE inflyatsiyasi (Kitco: «Wednesday at 8:30 a.m. ET»), PCE prognozi yillik hisobda 3,7 % (Rio Times). Rio Times baholashicha, «issiq» PCE ehtimol 29-sentabrdagi qayta ko‘tarilishni ortga qaytargan bo‘lardi. Kitco yozishicha, inflyatsiya va bandlik bo‘yicha yumshoqroq ma’lumotlar qayta ko‘tarilishni qo‘llab-quvvatlagan, kuchliroqlari esa daromadlilik orqali bosimni qaytargan bo‘lardi.
• 2026-yil 2-oktabr, 17:30 — sentabr uchun bandlik hisoboti (Kitco: «Friday at 8:30 a.m. ET»; CNBC, 2026-yil 29-sentabr: «nonfarm payrolls on Friday»).

Tahririyat oltin narxi bo‘yicha raqamli prognozlar bermaydi. FRS qarorlari bozorlarga qanday ta’sir qilishi haqida — «FRS va Rossiya Banki stavkasi: sentabr qarorlari bitkoin va rublga ta’siri» tahlilida.

O‘zbekiston Markaziy banki oltin quymalarining 2026-yil 30-sentabrdagi narxlari

O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki 5, 10, 20, 50 va 100 gramm og‘irlikdagi 999,9 sofligidagi quymalarni tijorat banklari orqali sotadi, butun quymalarni qaytarib sotib olish ham bankda darhol to‘lov bilan amalga oshiriladi; sotish va qaytarib sotib olish narxlari oltinning jahon bozoridagi narxi hamda Markaziy bank belgilagan marja yoki chegirma asosida shakllanadi va har kuni so‘mda e’lon qilinadi (cbu.uz, sahifa 2025-yil 17-oktabrda yangilangan). Kun davomida Markaziy bank narxlarni qayta ko‘rib chiqishi mumkin.

Og‘irligi	Sotish narxi	Qaytarib sotib olish, qadog‘i but holatda	Qaytarib sotib olish, qadog‘i buzilgan yoki texnik talablarga mos kelmaydigan holatda (ekspertizadan so‘ng)
5 g	8 977 000 so‘m	7 823 000 so‘m	7 744 000 so‘m
10 g	17 954 000 so‘m	15 646 000 so‘m	15 488 000 so‘m
20 g	35 908 000 so‘m	31 293 000 so‘m	30 977 000 so‘m
50 g	89 769 000 so‘m	78 232 000 so‘m	77 441 000 so‘m
100 g	179 538 000 so‘m	156 463 000 so‘m	154 883 000 so‘m

Manba: cbu.uz, «O‘lchovli oltin quymalarni sotish va qaytarib sotib olish narxlari», 2026-yil 30-sentabr soat 09:32 da yangilangan.

• pultop.uz 2026-yil 30-sentabr holatiga 5 grammlik quyma uchun +35 000 so‘m o‘zgarishni ko‘rsatadi (taqqoslash davri sahifada ko‘rsatilmagan).
• 2026-yil 29-yanvarda xuddi shu quyma, Markaziy bankka tayangan Spot ma’lumotlariga ko‘ra, 10,864 mln so‘mga sotilgan — Spot narx ketma-ket yettinchi savdo kuni maksimumni yangilaganini yozgan; 2026-yil 30-sentabrdagi narx (8 977 000 so‘m) ushbu yanvar rekordidan 17,4 % past (tahririyat hisob-kitobi).

Sotib olish va qaytarib sotish narxi farqi: 30-sentabrda 12,9 %

Markaziy bankning 2026-yil 30-sentabrdagi narxlari bo‘yicha tahririyat hisob-kitobi: 5 grammlik quyma 8 977 000 so‘mga sotiladi, qadog‘i but holatda esa 7 823 000 so‘mga qaytarib sotib olinadi, farq — 1 154 000 so‘m yoki sotish narxining 12,9 %. Quymani zararsiz qaytarib sotish uchun qaytarib sotib olish narxi 14,75 % ga — 7 823 000 so‘mdan (2026-yil 30-sentabr) 8 977 000 so‘mgacha o‘sishi kerak; taqqoslash uchun, 2026-yil 29-sentabrda spot oltinning qayta ko‘tarilishi — +1,39 % (Rio Times). Qadog‘i buzilgan holatda 2026-yil 30-sentabrdagi qaytarib sotib olish narxi — 7 744 000 so‘m, bu 8 977 000 so‘mlik sotish narxidan 13,7 % past.

Taqqoslash uchun: 2026-yil 29-yanvarda Spot qadog‘i but holatda sotish va sotib olish narxlari o‘rtasidagi farq 3,88 % bo‘lganini yozgan. Farq qachon va nima uchun o‘zgargani haqida Markaziy bank narxlar sahifasida (2026-yil 30-sentabr) va quymalar haqidagi ma’lumot sahifasida (2025-yil 17-oktabrdagi tahrir) izoh bermaydi; marja va chegirma miqdori bu ikki sahifada 2026-yil 30-sentabr holatiga ko‘rsatilmagan — faqat ular quymalarni chiqarish bo‘yicha operatsion xarajatlarni hisobga olgan holda belgilanishi aytilgan.

Markaziy bankning 2026-yil 30-sentabrdagi 1 dollar uchun 11 821,18 so‘m kursi bo‘yicha unsiyaga qayta hisoblaganda (tahririyat hisob-kitobi, 1 troy unsiya = 31,1035 g):

• grammi uchun 1 795 400 so‘mlik sotish narxi ≈ unsiyasi 4 724 $ — 2026-yil 29-sentabrdagi spot oltin yopilishidan (4 184,97 $, Rio Times) 12,9 % yuqori;
• grammi uchun 1 564 600 so‘mlik qaytarib sotib olish narxi ≈ unsiyasi 4 117 $ — o‘sha 4 184,97 $ lik yopilishdan 1,6 % past.

Markaziy bank qadog‘i but holatdagi quymalarni O‘zbekistondan olib chiqishga ruxsat beradi (cbu.uz, quymalar haqidagi ma’lumot, 2025-yil 17-oktabrdagi tahrir); Spot 2026-yil 29-yanvarda olib chiqishga «muayyan shartlarga rioya qilingan holda» ruxsat berilishini yozgan (rus tilidan tarjima). Olib chiqish bo‘yicha bojxona qoidalari materialda ko‘rib chiqilmagan.

Oltin va O‘zbekiston zaxiralari

2026-yil 1-sentabr holatiga oltin O‘zbekiston xalqaro zaxiralarining 90 % ini tashkil etgan: umumiy hajmi 72,13 mlrd $ bo‘lgan zaxiralardan qiymati 64,93 mlrd $ bo‘lgan 14,11 mln troy unsiya (Gazeta.uz, 2026-yil 9-sentabr, Markaziy bank ma’lumotlari asosida). Gazeta.uz hisobiga ko‘ra, Markaziy bank ma’lumotlaridan kelib chiqqan holda, avgust davomida oltin narxi unsiyasi uchun 4 052,2 $ dan 4 602 $ gacha oshgan.

Tahririyat hisob-kitobi, prognoz emas: 14,11 mln unsiyalik jismoniy hajmda unsiya narxining har 100 $ ga o‘zgarishi zaxiralarning oltin qismi qiymatini taxminan 1,41 mlrd $ ga o‘zgartiradi. Markaziy bank oltin xaridini valyuta bozoridagi operatsiyalar bilan qanday bog‘lashi haqida — «O‘zbekistonda dollar kursi: nega u 11 800 so‘m atrofida turibdi» materialida.

Risklar

• Oltin volatil: 2026-yil 28-sentabrda spot narx 3,3 % ga, kumush — 4,7 % ga pasaydi (Al Jazeera, nashr paytidagi ma’lumot).
• Markaziy bank narxlari kun davomida qayta ko‘rib chiqilishi mumkin (cbu.uz); ularni bitim kuni tekshiring.
• Kredit yelkali oltin fyuchers va CFD lari — alohida risk toifasi; likvidatsiya qanday hisoblanishini kredit yelkasi haqidagi materialda tahlil qilganmiz.

Ko‘p beriladigan savollar

2026-yil sentabrda oltin nega arzonlashmoqda? 2026-yil 28-sentabrda oltin 5-avgustdan beri eng past darajaga tushdi: Al Jazeera buni neft qimmatlashishi, mustahkam dollar va AQSh g‘aznachilik obligatsiyalari daromadliligi bilan, Yahoo Finance esa dollar, daromadlilik va FRS stavkasi yana oshirilishi kutilayotgani bilan bog‘laydi.

Bugun O‘zbekistonda 5 grammlik oltin quyma qancha turadi? 2026-yil 30-sentabr holatiga Markaziy bankning 5 grammlik quymasi sotish narxi — 8 977 000 so‘m (cbu.uz, soat 09:32 da yangilangan). Qadog‘i but holatda qaytarib sotib olish narxi — 7 823 000 so‘m; qadog‘i buzilgan yoki texnik talablarga mos kelmasa — ekspertizadan so‘ng 7 744 000 so‘m. Markaziy bank kun davomida narxlarni qayta ko‘rib chiqishi mumkin.

Quymani qaytarib sotganda xaridor qancha yo‘qotadi? O‘sha kungi, 2026-yil 30-sentabrdagi Markaziy bank narxlari bo‘yicha qaytarib sotganda — sotish narxining 12,9 % i: qadog‘i but holatdagi 5 grammlik quymada 1 154 000 so‘m (tahririyat hisob-kitobi). Zararsiz chiqish uchun qaytarib sotib olish narxi 14,75 % ga — 7 823 000 so‘mdan 8 977 000 so‘mgacha o‘sishi kerak.

Oltin quymani O‘zbekistondan olib chiqish mumkinmi? Ha, qadog‘i but holatda — cbu.uz dagi «O‘lchovli oltin quymalar to‘g‘risidagi ma’lumot» sahifasida (2025-yil 17-oktabrdagi tahrir) shunday ko‘rsatilgan; olib chiqish bo‘yicha bojxona qoidalari materialda ko‘rib chiqilmagan. Qadoq sertifikat vazifasini o‘taydi va o‘z seriya raqamiga ega.

Oltin narxi bilan keyin nima bo‘ladi? Tahririyat narxni prognoz qilmaydi. Kitco 2026-yil 29-sentabrda va Rio Times 2026-yil 30-sentabrda keyingi harakatni AQSh g‘aznachilik obligatsiyalari daromadliligi va AQSh ma’lumotlari — PCE (30-sentabr) va bandlik hisoboti (2-oktabr) bilan bog‘lagan; bu ma’lumotlarning natijalari 2026-yil 30-sentabrda tayyorlangan materialga kirmagan.

Manbalar

Nashr sanasi ko‘rsatilmagan bo‘lsa, barcha ma’lumotlar 2026-yil 30-sentabrda olingan.

• Al Jazeera, 2026-yil 28-sentabr: https://www.aljazeera.com/economy/2026/9/28/gold-falls-amid-rising-oil-prices-and-higher-us-dollar
• Yahoo Finance (Tim Manni), 2026-yil 28-sentabr: https://finance.yahoo.com/personal-finance/investing/article/gold-prices-today-monday-september-28-2026-gold-prices-slump-as-iran-tensions-and-oil-prices-rise-110730952.html
• Yahoo Finance’dagi Stocktwits (Arnab Paul), 2026-yil 28-sentabr: https://finance.yahoo.com/markets/commodities/articles/gold-sinks-7-week-low-114144964.html
• CNBC, 2026-yil 29-sentabr: https://www.cnbc.com/2026/09/29/gold-lingers-near-seven-week-low-ahead-of-us-economic-data.html
• investrade.com’dagi Hammerstone Markets, 2026-yil 28-sentabr: https://investrade.com/market-review-september-28-2026/
• AQSh Moliya vazirligi (Treasury), Daily Treasury Par Yield Curve, 2026: https://home.treasury.gov/resource-center/data-chart-center/interest-rates/TextView?type=daily_treasury_yield_curve&field_tdr_date_value=2026
• Benzinga, 2026-yil 28-sentabr: https://www.benzinga.com/trading-ideas/movers/26/09/62019410/why-are-precious-metal-stocks-falling-today
• Kitco NewsWire, 2026-yil 29-sentabr: https://www.kitco.com/news/article/2026-09-29/gold-silver-rebound-soft-data-cools-october-fed-hike-bets-kitco-pm-report
• Rio Times, 2026-yil 30-sentabr: https://www.riotimesonline.com/gold-silver-precious-metals-wednesday-september-30-2026
• O‘zbekiston Markaziy banki: quymalar narxlari (2026-yil 30-sentabr, 09:32) — https://cbu.uz/ru/banknotes-coins/gold-bars/prices/ ; quymalar haqida ma’lumot (2025-yil 17-oktabr) — https://cbu.uz/ru/banknotes-coins/gold-bars/info/ ; 2026-yil 30-sentabrdagi USD kursi — https://cbu.uz/ru/arkhiv-kursov-valyut/json/USD/2026-09-30/
• pultop.uz, 2026-yil 30-sentabrdagi quymalar narxlari: https://pultop.uz/gold-stat/
• Spot, 2026-yil 29-yanvar: https://www.spot.uz/ru/2026/01/29/gold-rising
• Gazeta.uz, 2026-yil 9-sentabr: https://www.gazeta.uz/ru/2026/09/09/reserves/